- Dr. L. Murugan,
Myntri Khynnah ka Tnad Information & Broadcasting bad Parliamentary Affairs
Ka India ka ju pawnam bha ha ka kam iathuhkhana, kaba khring ia ki pateng bynriew da ki khana jong ka kum ka Ramayana bad Mahabharata. Ki jingiathuhkhana jong ngi kim sahkut tang ha ki khana bad ki don ka bynta kum ki mawjam jong ka kolshor, kiba pynwan dur kumno ngi sngewthuh ia ka pyrthei, pynpaw ia ka jingstad, bad ai mynsiem ia ki pateng jong ki nongsaiñdur bad ki briew kiba don ka jingshemphang. Kane ka jingsngewtynnat kaba don ha ka tynrai naduh mynnyngkong ban ïathuhkhana ka la nang kiew sha ka jingangnud kaba khlaiñ bha ban saiñdur —kaba pynlong mynta ïa ka jingmih jong ka India kum ka bor ha ka kam media ha ka pyrthei.
Ka jingialang World Audio Visual and Entertainment Summit (WAVES) ba nyngkong jong ka pyrthei, naduh ka 1 tarik haduh ka 4 tarik u Jymmang 2025, ka buh ia ka India hapdeng jong ka kam saindur ha ka pyrthei. La sdang ia kane hapoh ka jingïalam jong u Myntri Rangbahduh ba donburom u Narendra Modi, bad ka WAVES ka dei ka jingïakhih kaba pynkylla dur thymmai ïa ka pyrthei jong ki kam media bad ki jingpynbyrngia (M&E). Katba ka kam M&E jong ka India ka jan poi sha ka 2.7 trillion tyngka, ka WAVES 2025 ka pyni ia ka jingthmu jong ngi ban ialam ha ka jingsaiñdur, ka jingpynmih jingmut, bad ka jingseng kam seng sam lajong.
Ka jingpynmih prokram jong ka India ka la kylla na ki lad pathai khubor tynrai sha ka jinglong jingman kaba peit shuwa ia ki kam digital, kaba pynïar ïa ki jingïadei bad kiwei kiwei ki ri lyngba ki kam streaming, ki social media, bad ki teknoloji kiba dang mih. Ki sienjam jong ka sorkar kum ki jingpynshlur na ka bynta ka jingpynmih phlim nabar ri ha India, ki jingiateh ban pynmih phlim lang bad ka Film Facilitation Office (FFO) ki pynskhem ia ka kyrdan jong ka India kum ka jaka kaba biang bha na ka bynta ki nongshna phlim ha ka pyrthei.
Ka jingpynkylla ia ki kam media bad ki kam pynbyrnia.
Ka WAVES 2025 ka dei ka dak jong ka jingsdang jong ka juk thymmai na ka bynta ka kam media bad ka kam pynbyrngia jong ka ri India. Da kaba pynïasoh lang ïa ki nongsaindur thymmai, ki nongthaw polisi, ki barikor, bad ki nongïalam ha kane ka kam na kylleng ka pyrthei, ka jingïalang ka kyntiew ïa ka jinglong jingman jong ka jingïatreilang ka ban pynwan dur thymmai ïa ka rukom thaw, sam bad mad ïa ki jingpynbyrngia.
Ha pdeng jong kane ka jingkylla ki don ki sienjam kum ka WAVEX 2025 bad ka WAVES Bazaar. Ka WAVEX 2025 ka ai bor ïa ki startup kiba trei ha ki teknoloji kiba dang mih kum ka gaming, animation, ka extended reality (XR), ka generative AI, bad ki rynsan next-gen. Kane ka sienjam ka thaw ia ka lad na ka bynta ki startup ban pyni ia ki jingmut jong ki, ban ioh jingialam lynti, bad ban ioh ia ka jingbei tyngka lyngba ki jingiadei bad ki nongseng kam seng jam ba pawnam. Ha kawei pat ka liang, ka WAVES Bazaar ka don ka bynta kum ka iew e-marketplace kaba la wanrah khnang ban pynïasoh ïa ki nongthaw prokram, ki nongthied, bad ki nongdie. Da ka jingdon palat 5,500 ngut ki nongthied, 2,000 ngut ki nongdie, bad 1,000 tylli ki projek ba la pynrung kyrteng kiba kynthup ïa ki phlim, ka kam television, gaming, ki kam ai jingpynbna, bad kiwei kiwei, ka Bazaar ka dei ka jaka na ka bynta ka jingïatreilang kaba iaid ryntih bad ka kabu ban ioh ia ki lad ki lynti. Ka jingpyniadei kaba la pynbiang da ka AI ka pynthikna ba ki projek bad ki riew shemphang kin shem ia ki jingiadei kiba iahap, kaba kyntiew ia ka jingpynmih jingmut bad kaba wanrah ia ka jingkiew ha ka ioh ka kot na ka kam saindur. Kine ki rynsan ki sahkut ha tang ka tamasa — ki dei ki jinglong jingman ki ban dang bteng ban ktah ïa ka kam M&E hadien ba ka WAVES ka la kut. Kane kan long sa kawei pat u mawmer ha ka jingpynroi ia ki jingdon jingem digital jong ki briew jong ka India.
Ka juk thymmai ia ki samla jong ka India.
Ka jingiatreilang ha ka pyrthei na ka bynta ka jingroi kaba iaineh : Ha kane ka jingialang kan don ruh ka Global Media Dialogue, kaba wanrah lang ia ka jingialang ka bym pat ju jia mynno mynno ruh jong ki nongialam ha kane ka kam na kylleng ka pyrthei, ki nongthaw polisi, ki barikor, bad ki riew shemphang ha kane ka kam. Kane kam dei tang ka jingiakren; ka dei shaphang ki kam—ban pynwandur ia ki buit na ka bynta ka jingiatreilang hapdeng ki ri, ki rukom treikam kiba don ka jingburom iwei ia iwei, bad ka jingsaindur thymmai. Ka jingïakren jong u Myntri Rangbahduh ba donburom bad ki CEO bad ki nongïashim bynta ha kane ka kam ka khmih lynti ban plie lad ia ki jingiatreilang ba seisoh ki ban ai jingmyntoi ïa ka ri India ha ki por ban wan.
Ka jingthmu na ka bynta ka Viksit Bharat : Ka WAVES 2025 kam dei tang ka tamasa – ka dei ka jingjam shaphrang ban pynurlong ia ka jingthmu na ka bynta ka Viksit Bharat, ka ri kaba la kiew shaphrang kaba ialam lynti ia ka pyrthei ha ka jingsaindur bad ka jingsaindur thymmai. Da kaba kyntiew ia ka jingpyniar ia ki kam, ka jingkyntiew ia ka teknoloji bad ka jingpynkupbor ia ki samla, ka WAVES 2025 ka kyntiew ia ka India sha ka jaka pdeng kaba don ia ka bor ban wanrah ia ka jingkiew shaphrang jong ka ioh ka kot na ki kam saindur.
Ka WAVES 2025 ka dei ka dak jong ki lad kiba bun kiba don ha ka kam saindur. Ka dei ka lad ban pyni ia ki sap bym lah ban ianujor, ki bor ha ka kam teknoloji bad ka jingriewspah ha ka deiriti. Ka dei ka dak jong ka jingthmu jong ka India ban pynkylla ia ka jinglong jingman jong ka kam saindur ha ka pyrthei lyngba ka jingpyniasoh lang ia ka jinglong tynrai bad ka teknoloji.
