Ka Pdeiñ Rangad, kaba don ha ka shnong Rangad, ka long kawei na ki jaka jngohkai ha East Jaiñtia Hills District. Ka don kumba 20 kilomitar eiei na Khliehriat. Ka Pdeiñ Rangad ka paw bha namar ka jaka ka jingitynnad, ka Kshaid bad kiwei pat ki jingdon ki jaka kiba khring ïa ki nongwan jngohkai pyrthei.

Mynta ka sngi, u Rangbah Shnong Rangad, u ma Damon Lamo, u la ïakren bad ki lad pathai khubor, ha kaba u la batai ïa ka histori jong kane ka jaka jngohkai, ka jingsdang jong ka, ka jingwan ki nongjngohkai bad ki jingeh kiba ïakynduh.

U ma Damon u la ong ba ka jingpynbha shuh shuh ïa kane ka jaka jngohkai ka la sdang naduh u snem 2018. Ha katei ka por, haba dang pynkhreh ban pynbha pynmiat ïa kane ka jaka, ka khlam COVID-19 ka la wan lyngshop, katba hadien kata, ka jingpynbha ïa ka jaka ka la sdang da ka jingïarap jong ki nongshong shnong hi. Hadien kata, ki nongjngohkai kiba bun ki la wan sha kane ka jaka bad bun ki briew ki la ai jingïaroh ïa ka. Ha ki snem ba nyngkong, ym shym la don kano kano ka jingïarap na ka sorkar.

Naduh u snem 2022–2023, ka shnong ka la ïoh katto katne ki skhim na ka Tourism Department, kiba kynthup ïa ki paiñkhana, ki jaka bam bad kiwei kiwei. Ha u snem 2025, kawei ka skhim na ka Asian Development Bank (ADB) ka la wan. Ki ophisar ki la wan jurip ïa ka jaka, ki la ong ba ka jaka ka dei kaba itynnad bad ka dei hok ban ïoh jingïarap. Hapoh kane ka skhim kaba kot kumba ₹11 klur, ka ADB ka la ai sha ka shnong na ka bynta ban shna ïa ka jaka pynieng kali, ki lynti ïaid kjat, ki miej bam, ka jaka die tiket, ki dukan rit, ka jaka lehkai ki khynnah, ka viewpoint bad kiwei kiwei.

U la ong ba ka jingdonkam kaba kham kongsan mynta ka long ka surok kaba ïalam ban poi sha ka jaka jngohkai na ka junction lane ka lad jong ka shnong kaba ha surok. Ka jingjngai na katei ka junction haduh ka jaka jngohkai ka long kumba 1,200 mitar. Ka surok mynta ka long ka lynti khyndew kaba don ruh ki maw, bad ki kali ki shem jingeh ban poi sha ka jaka, khamtam ha ka por lyiur ba hap slap. Ka jingtyrwa ban pynïasoh surok sha kane ka jaka la phah sha ka Tourism Department ha u snem 2022, hynrei haduh mynta kim pat ïoh jingtip ba la mynjur ïa ka surok. Ki nongshong shnong ki la ïakynduh bunsien ïa ki Engineer bad ki ophisar ban kyntu ïa ki ba kin shimkhia ïa ka jingpynbha ïa ka surok.

U ma Damon u la ong ba watla ki skhim ki la pynbha ïa ki jingdonkam hapoh ka jaka jngohkai, hynrei lada ym don ka jingpynïasoh lyngba ka surok kaba biang, ki nongjngohkai kin shem jingeh ban poi sha ka jaka. U la kyntu ïa ka sorkar ban ïatreilang, da kaba kdew ba don ki bynta jong ka jaka jngohkai kiba la ai sngewbha sha ka sorkar bad don ruh kiba la ai sha ki nongshong shnong, khnang ba baroh arliang kin ïoh bynta na ki jingmyntoi.

Ha ki snem 2023–2024, ha ki katto katne ki sngi, palat 200 tylli ki kali ki la pyndonkam ïa ka jaka pynieng kali, hynrei ka jaka pynieng kali kaba don mynta kam long kaba biang. Ha ki sngi shuti, kumba 500–600 tylli ki kali ki poi tang ha ka shi sngi. Na ka daw jong ka jingbym biang ka surok, la ju ïohi ïa ka jingkhapngiah jong ki kali naduh ka junction haduh ka jaka jngohkai.

Nalor kane, ka um ruh ka long kawei na ki jingeh kiba khraw. Ka um ka don hajan, hynrei ka long kaba eh ban pyndonkam na ki tyllong um bad wanrah ïa ka sha ka jaka jngohkai. Ka bording ilektrik ruh ka dang duna, namar ym pat don ki post bording ha katei ka jaka. Khlem ka bording, ha ka por Christmas ki hap ban thied ïa ki generator kiba heh ban pynshai da ki light pynitynnad, khnang ban khring ïa ki nongjngohkai.

Ka Kshaid kaba la tip kum ka Umbyrlein, kaba jrong kumba 190 phut, ka don hapoh ka jaka jngohkai, don ruh ka swimming pool ne ka pung ban jngi bad ki jingpynïaid lieng ruh kum juh.

Hapoh kane ka jaka jngohkai hi, ka don ruh ka “Khloo Blai”, kaba heh kumba 20 hectare bad lah ban ïohi bha na kane ka jaka. Ki nongjngohkai napoh ri bad bar ri ruh ki ju wan sha kane ka jaka, hynrei ka long kaba eh ban pynbeit ïa ki kamra sah bad ka bam ïa ki, namar kine ki jingdonkam kim pat don ha kane ka jaka kumba long haduh mynta. Na kata ka daw ki bor pyniaid shnong ki buh ka jingkyntu kaba jur ia ki tnad sorkar kiba dei peit ia ki kam jngohkai pyrthei ba kin sngewbha ban shimkhia lem ia kane ka jaka.

By yutip

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *